INSPIRATIE MAAKT VERSCHIL

Week van het katholiek onderwijs 2017

In de Week van het Katholiek Onderwijs vieren we dat het Katholiek Onderwijs bestaat en dat zoveel mensen zich met hart en ziel hiervoor inzetten.

De Week van het Katholiek Onderwijs 2017 valt middenin de Advent, de periode dat in de Katholieke Kerk wordt toegeleefd naar de geboorte van Jezus Christus. Voor scholen kan dit een rijke tijd zijn. Het schept een band om samen bewust uit te kijken naar één van de belangrijkste feesten van het jaar. Dat maakt verschil: Kerstmis zal voor de leerlingen meer betekenis krijgen.

We bieden u graag materiaal aan voor deze periode op school. Lees meer

 

Voorzitter NKSR: 'Baudet en Wilders maken misbruik van het christendom'

Steeds vaker duiken er berichten in de media op dat christelijke scholen hun tradities afzwakken om moslimleerlingen niet voor het hoofd te stoten. “ Islamisering” wordt er dan geroepen. Schoolbestuurders van christelijke scholen herkennen zich daar niet in. Voorzitter van de NKSR, Titus Frankemólle geeft in de krant de Kanttekening van 6-12 mei  aan dat ‘ Baudet en Wilders misbruik maken van het christendom”. Zie artikel PDF

Katholiek onderwijs is burgerschap pur sang!

De bewering van Hans de Vries, Partij van de Rede, in zijn opiniestuk in Trouw van 30 december, dat confessioneel onderwijs bijdraagt tot segregatie, is volslagen onzin!

Doorheen de eeuwen richt zich het katholiek onderwijs, waar ook ter wereld, op iedereen. Juist dat is een belangrijke kernwaarde. Katholiek onderwijs is een dienst aan de samenleving en wordt verzorgd voor de mens, voor iedere mens en voor de hele mens. De mens met een hoofd, een hart en met handen.

Iedereen welkom
Katholiek onderwijs gaat uit van de gelijkwaardigheid van alle mensen. De ene mens is niet meer dan de ander. Met elkaar vormen we een grote gemeenschap, waar ruimte is voor iedereen. Iedereen wordt “in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan”(art. 1 GW). Leerlingen leren daarom bij een verplicht vak als levensbeschouwing/godsdienst over alle wereldreligies, levensfilosofieën en andere culturen. Onze wereld is immers multireligieus en multicultureel.

Tweedeling
De sociale en intellectuele tweedeling, die in het Nederlandse onderwijs is ontstaan, is onacceptabel. En dan hebben we het nog niet over onze islamitische leerlingen. Door onze angst dat vluchtelingen, andere culturen en religies de joods-christelijke identiteit aantasten, dreigen zij het kind van de rekening te worden. Juist het katholiek onderwijs kent vele scholen waar van de leerlingen nagenoeg niemand katholiek is en velen moslim zijn. Katholieke scholen wereldwijd hebben zich ook over deze leerlingen ontfermd. Juist vanwege de kernwaarden van het katholiek onderwijs mag de samenleving verwachten, dat katholieke scholen niet blijven wachten op beleid uit Den Haag, een toevallige verkiezingsuitslag of een resultaat van coalitievorming. Ze gaan op basis van de vrijheid van onderwijs zelf aan de slag.

Katholiek onderwijs is burgerschap pur sang! Het richt zich op de menselijke waardigheid van eenieder, op het algemeen welzijn, solidariteit, gerechtigheid en gespreide verantwoordelijkheid. Dit zijn kernwaarden voor de vele orden en congregaties, die in alle werelddelen onderwijs geven. Denk bijvoorbeeld aan de katholieke scholen in het Midden-Oosten, waar uitingen van christelijk geloof strikt verboden zijn. Ook daar bieden we onderwijs om mensen uit hun armoede te bevrijden.

Neutrale onderwijsvisie is geklets
Vanzelfsprekend is “taal-, reken-, wiskunde- of geschiedenisonderwijs” niet hetzelfde op alle scholen. Onderwijs is immers nooit neutraal. De leraar heeft altijd een mening en is op basis daarvan het voorbeeld voor leerlingen. Niet alleen in voorbeelden bij de lesstof, maar ook in het eigen gedrag. De docent voor de klas is bepalend voor de kwaliteit van het onderwijs. Hij of zij kan en mag nooit neutraal zijn, aangezien de Nederlandse onderwijswetgeving niet alleen eisen stelt aan de kwalificerende functie van onderwijs, zeg maar het kennisgedeelte, maar ook aan de socialiserende functie en de persoonsvorming van leerlingen. Onderwijs is meer dan het overdragen van kennis. Juist de sociale opbrengsten van het onderwijs in Nederland zullen in de komende maanden door de onderwijsinspectie in kaart worden gebracht.

Neutraal openbaar onderwijs bestaat niet en leidt dus tot niets. Ook niet als het zogenaamd wetenschappelijk gefundeerd zou zijn, zoals Hans de Vries op zijn website propageert. Immers, de wetenschap is onderhevig aan interpretatie en juist de twijfel is het eerbetoon aan de waarheid. De inhoud van zijn utopische onderwijs zal linksom of rechtsom door de Tweede Kamer moeten worden bepaald. Zie daar al een probleem. Volgen we gedurende vier jaar de lijn van de PVV, groep Kuzu/Öztürk, Partij voor de Dieren, Partij van de Arbeid, CDA, SP, VVD, CU of SGP? Om nog maar te zwijgen over de Piratenpartij, Geen Peil of Voor Nederland. Iedere vier jaar moeten overheidspedagogiek en dus onderwijscurricula op de schop. Onderwijs op basis van halfjaarlijkse referenda?

De argumenten van Hans de Vries hebben alle schijn van een mislukte poging om zelf artikel 1 van onze Grondwet te omzeilen en met drogredenen het confessioneel onderwijs in ons land te verbieden. Hoezo, immoreel?

Rijen, 5 januari 2017

Diaken Titus Frankemölle
voorzitter NKSR

 

Homilie

 BDF4678

3e zondag van de Advent en viering 100 jaar vereniging Ons Middelbaar Onderwijs

Broeders en zusters, afgelopen week viel mijn oog op deze tweet van paus Franciscus: “De Advent is de tijd, waarin we ons hart voorbereiden op Christus, de redder, onze hoop”. De paus vat hierin heel kort de lezingen van de Adventstijd samen. Een periode van inkeer, bezinning, verwachting en hoop.

Vandaag vangen we een eerste glimp van die hoop op, een eerste glimp van blijdschap. Niet voor niets wordt deze derde zondag van de Advent ‘Gaudete’ genoemd, naar het openingsvers van deze viering: “Gaudete in Domino semper,” “Verheugt u in de Heer te allen tijde!” U hoorde bij het intredelied het koor zingen over die vreugde, over die blijdschap, want bijna is het zover, bijna is het Kerstmis en vieren we de geboorte van Jezus, de Zoon van God.

De lezingen laten ons echter nog niet uitbarsten in een overweldigend gejubel, dat komt binnenkort pas bij het koor der engelen, dat het Gloria zingt. De lezingen houden ons vooreerst nog flink bij de les.

Alhoewel we worden gemaand niet over elkaar te oordelen en vooral geduldig te zijn, kunnen we zeker niet met de armen over elkaar blijven zitten. Het voorbeeld van Johannes de Doper in het Evangelie als wegbereider voor de komst van Jezus, spoort ook ons net zo aan om mee te werken met de genade die wij ontvangen en opnieuw zullen ontvangen van Jezus Christus. Of om het eenvoudiger te zeggen, van ons wordt verwacht, dat we een handje meehelpen, dat we de armen uit de mouwen steken. Alleen maar geloven en alleen maar vroom zitten zijn is niet genoeg, je moet ook daden kunnen laten zien.

In zijn grote verscheidenheid is ook het katholiek onderwijs een wegbereider. Ook de scholen, de leraren en leraressen werken, in dienstbaarheid, aan een betere toekomst, werken aan hoop voor leerlingen.

In Nederland koesteren we al 99 jaar een groot goed, de vrijheid van onderwijs. Ouders en leerlingen hebben in ons land de vrijheid om een school te kiezen, die past bij hun levensopvattingen, vorming, opvoeding, sfeer, cultuur en religie. Daar mogen we met elkaar trots op zijn en ook dankbaar, dat wij dat met elkaar zo hebben kunnen regelen. Laat ons hier vooral ook zuinig op zijn!

Vrijheid van onderwijs betekent niet, dat je als katholieke school met alle winden kunt meewaaien. Door je katholiek te noemen leg je jezelf een taak op, minimaal toch een inspanningsverplichting. Katholiek onderwijs is altijd een dienst aan de samenleving en gericht op de vrijheid en onafhankelijkheid van mensen. Je moet een goede opleiding kunnen volgen, om in je eigen levensonderhoud te kunnen voorzien, om je eigen boontjes te kunnen doppen. Door de eeuwen heen is dat ook altijd zaak van het katholiek onderwijs geweest, het is een onderdeel van wat we de diakonia van de Kerk noemen: in het dienstwerk mensen emanciperen tot vrije, zelfbewuste en verantwoordelijke burgers. Honderden jaren hebben congregaties en ordes zich naast zorg toegelegd op onderwijs, waar ook ter wereld.

Een goed voorbeeld van katholieke emancipatie is de scholenvereniging Ons Middelbaar Onderwijs. In Brabant werd 100 jaar geleden het fundament van Ons Middelbaar Onderwijs gelegd. Onderwijs voor de emancipatie van de Brabanders. Onderwijs om mensen zelf verantwoordelijkheid te laten dragen en niet afhankelijk te laten zijn van anderen. Vrij te zijn. Vrij te zijn, zoals we in de Advent toegroeien naar die vrijheid, of zoals de psalmist het zegt: “God, richt ons weer op, laat uw aanschijn over ons lichten, lach ons weer toe en wij zullen gered zijn.” (Ps. 80, 4)

Ons Middelbaar Onderwijs is een goed voorbeeld van een wegbereider. Tegenwoordig is Ons Middelbaar Onderwijs vertegenwoordigd in heel de provincie Noord-Brabant en heeft zij, zo kunt u ook lezen in uw liturgieboekje, een belangrijke bijdrage mogen leveren aan de sociale en economische ontwikkeling van onze mooie provincie.

En nu, 100 jaar later, is het werk nu voltooid? Neen, helaas, verre van dat! Natuurlijk is het aanvankelijke doel van de emancipatie van de katholieken geslaagd, maar kijk om je heen en met het schaamrood op de kaken zien wij, dat onze samenleving barsten en scheuren vertoont. Zij kreunt. We zien toenemende armoede, we zien tweedeling in het onderwijs en in onze maatschappij. We zien een kleine groep rijken zich steeds verder verrijken ten koste van anderen. Over de ruggen van hen, die het niet breed hebben en van anderen, die als tweederangs burgers worden behandeld.

Broeders en zusters, vier weken geleden hebben we in het kader van het Jaar van de Barmhartigheid de Nederlandse Dag in Rome gevierd. Vanuit de hele Nederlandse kerkprovincie zijn we samengekomen in Rome en hebben prachtig samen gevierd in de Sint Pieter, waar ook de Heilige Vader ons heeft toegesproken. Onder de 2.000 pelgrims waren ook 120 pelgrims van Ons Middelbaar Onderwijs, onze 100 leerlingen en hun begeleiders.

De bisschopreferent, Mgr. Hendriks, en een aantal docenten en rectoren van Ons Middelbaar Onderwijs zijn bij die gelegenheid ontvangen door de congregatie van het katholiek onderwijs. Zeg maar het ministerie van onderwijs van het Vaticaan. De staatssecretaris van onderwijs van het Vaticaan hield ons de oproep van de paus voor ogen, om ons als katholieke scholen te bekommeren om de tweedeling, die in het Nederlands onderwijs is ontstaan. Hij benadrukte, dat het niet aangaat, dat wij als katholieken druk zijn met onze eigen identiteit, zonder acht te slaan op hen, die in onze maatschappij op een tweede plaats dreigen te komen. De paus vraagt ons nadrukkelijk ons te ontfermen over met name onze islamitische leerlingen. Zij zijn het, die in Europa het kind van de rekening dreigen te worden door onze angst voor vluchtelingen, onze angst voor andere culturen en religies, voor de zogenaamde aantasting van onze joods-christelijke identiteit. Maar wat is die joods-christelijke identiteit waard als liefde en barmhartigheid slechts gelden voor onszelf en niet voor onze medemens. Dan, broeders en zusters, hebben we van de boodschap van de paus, en nog erger, van de Blijde Boodschap van Christus helemaal niets begrepen. Iedere mens is immers een Schepsel van God, iedere mens is geschapen naar Gods beeld, een Imago Dei. De een niet meer of minder dan de ander.

Ik hoor u bijna denken: maar hoe moet dat dan met je eigen christelijke identiteit? Raak je die niet kwijt als je je heel nadrukkelijk op islamitische leerlingen gaat richten? Het antwoord op deze twijfel luidt ronduit: neen!

Van alle denominaties, die we in ons land kennen, is het juist het katholiek onderwijs, dat vooral in de grote steden, ook in Brabant, vele scholen kent, waar van de leerlingen nagenoeg niemand katholiek is en velen moslim zijn. De paus doet dit klemmende beroep juist op ons, omdat wij als katholieke scholen, doorheen de eeuwen, onderwijs verzorgen voor de mens, voor iedere mens en voor de gehele mens. De mens met een hoofd, een hart en met handen. We sluiten niemand uit, iedereen is van harte welkom op katholieke scholen, waar ook ter wereld.

In ons onderwijs richten we ons, vanuit onze eigen katholieke traditie, op de menselijke waardigheid van eenieder, we dragen bij aan het welzijn van iedereen. We staan voor solidariteit en gerechtigheid en willen, dat verantwoordelijkheid samen wordt gedragen. Dat zijn kernwaarden, die u van het katholiek onderwijs als een rode draad doorheen het denken en handelen mag verwachten en waar u het katholiek onderwijs op mag bevragen.

In termen van socialisatie, persoonsvorming en burgerschap is het katholieke beeld van mens en maatschappij burgerschap pur sang!

Als wij dus daadwerkelijk inhoud willen geven aan goed leven, aan een goed mens zijn, goed handelen en goed onderwijs voor iedereen, dan nemen wij als katholieke scholen, nog meer dan tot nu toe, gezamenlijk de handschoen op en geven uitvoering aan de oproep van de paus, om naast de intellectuele en sociale tweedeling, vooral de tweedeling tussen moslims en niet-moslims in ons land een halt toe te roepen en te werken aan eenheid en saamhorigheid in onze samenleving.

Wij zijn allemaal wegbereiders. Of je nu wel of niet in het onderwijs zit. Als we deze prachtige kerk straks verlaten en we staan weer buiten, dan zou het goed zijn als we bij onszelf te rade gaan, hoe wij zelf een bijdrage kunnen leveren aan het beëindigen van de tweedeling in onze samenleving. Dat kan in het klein, door op anderen af te stappen, een praatje te maken en misschien samen een kop koffie of een glas thee te drinken, er eenvoudigweg te zijn voor de ander. Dat kan ook in het groot, door als bedrijf, instelling of organisatie eens niet te letten op achternamen en afkomst, maar iedereen gelijke kansen te bieden. En alles wat daar tussenin zit en waarmee we handelen in de Geest van Jezus Christus.

Het is de blije en hoopvolle glimp van het hoogfeest van Kerstmis, die ervoor zorgt, dat wij onszelf mogen kennen als wegbereiders, als dienaren, opdat iedereen, zonder uitzondering, mag en kan delen in de grote vreugde, de liefde en de barmhartigheid van onze God.

Dat wens ik ons allen in deze Adventstijd van ganser harte toe!

“Gaudete in Domino semper!”, “Verheugt u in de Heer te allen tijde!”

Amen.

 

 

Den Bosch, 11 december 2016

Diaken Titus Frankemölle
voorzitter NKSR

 

 

 

Identiteitsdag Katholiek Onderwijs 2016: Veerkracht & hoop, onmisbaar voor elke professional

9 nov 2016 | 10:00 - 16:30 | Driebergen

Het geluk van kinderen en jonge mensen. Voor dat geluk zetten leerkrachten, docenten, medewerkers, schoolleiders en bestuurders zich dagelijks in. Hun schijnbaar onvermoeibare inzet voor kinderen en jonge mensen doet hen voortdurend balanceren tussen verandering en stabiliteit, tussen vasthouden en loslaten, tussen de te behalen doelen en de overduidelijke noden, tussen administratie en het werk in de klas, en ja, ook tussen werk en thuis. Het beoefenen van evenwicht vraagt veerkracht van u als professional. Veerkracht is de kunst in verbinding te staan met uzelf en met uw persoonlijke bronnen van levenskunst, groei en betekenis. Het is de kunst om momenten van kwetsbaarheid, verlies, onzekerheid en verdriet én momenten van geluk, trots en kracht aan te nemen als een kans om te leren en om te groeien. Als mens. Als professional. Hierbij richten we onze aandacht niet alleen op de individuele professional, maar ook op de organisatie als geheel. Veerkracht krijg je gratis en is niet voor niets. Dat moet je ontwikkelen. Het ontwikkelen van veerkracht hoort bij professionals in het onderwijs. Veerkracht ontstaat vanuit hoop en is verbonden met de eigen zingeving of spiritualiteit. Veerkracht vraagt immers dat we de ‘waartoe’-vraag weer gaan stellen. Het ontwikkelen van veerkracht heeft daarom ook te maken met bronnen van levenskunst.

Thema Veerkracht & Hoop
De Identiteitsdag Katholiek Onderwijs 2016 gaat over veerkracht en hoop. Daarvoor geven we het podium aan BERT ROEBBEN, theoloog en hoogleraar in Dortmund, die ons in zijn lezing meeneemt in het ontwikkelen van veerkracht vanuit hoop. Op de Identiteitsdag maken we ruimte om elkaar te ontmoeten, te leren van elkaar, inspiratie op te doen voor uzelf en voor uw school. We bieden een platform voor praktisch relevante initiatieven rond veerkracht in het katholiek onderwijs. Twee workshoprondes waarin vanuit verschillende invalshoeken aan veerkracht gewerkt wordt, helpen om hierbij stappen te zetten. Aan het einde van de dag slaan we de brug naar ieders eigen praktijk. U vertrekt veerkrachtig en geïnspireerd, met praktische tools voor uzelf en uw school of organisatie.

Wanneer
Woendag 9 november 2016

Waar
Landgoed de Horst in Driebergen

Aanmelden
Zo gauw de workshops bekend zijn kunt u zich via deze pagina aanmelden voor deze dag. Blok de datum nu alvast in uw agenda!

 

Week van het Katholiek Onderwijs 2016 in het teken van Hoop

7 nov 2016 | 08:00 - 11 nov 2016 | 17:00 | Landelijk

Katholieke scholen hebben veel van waarde in te brengen in de samenleving. In de Week van het Katholiek Onderwijs zetten we deze inbreng in de schijnwerpers. Ook dit jaar vindt in de tweede week in november een veelheid aan activiteiten plaats om de inbreng van katholieke scholen te delen en vieren.

Dit jaar staat de Week in het teken van Hoop. Leerkrachten kunnen teken van hoop zijn – door er voor hun leerlingen te zijn en hun toekomst. En op katholieke scholen zijn praktijken van hoop te vinden – de school als gemeenschap wil hoop doorgeven bijvoorbeeld door juist kinderen op te nemen die met 0-1 achterstaan zoals vluchtelingen. In de Week van het Katholiek Onderwijs worden die mensen en praktijken van hoop onder de aandacht gebracht, met elkaar gedeeld en gevierd.

Materialen
Katholieke scholen ontvangen in september materiaal dat hen wil ondersteunen om zelf tekens van hoop te zijn. Het materiaal bevat een veelheid aan praktische suggesties om in de klas en in de school met het thema hoop aan de slag te gaan.

Identiteitsdag
In deze Week van het Katholiek Onderwijs vindt op woensdag 9 november in Driebergen de landelijke Identiteitsdag Katholiek Onderwijs plaats, met als thema ‘Veerkracht en Hoop’. De Week van het Katholiek Onderwijs is een initiatief van de NKSR en wordt mede gerealiseerd door Verus.

Wanneer
De Week van maandag 7 tot vrijdag 11 november 2016. Om alvast te noteren in uw agenda. 



Titus Frankemölle gekozen tot voorzitter van de Nederlandse Katholieke Schoolraad

Titus Frankemölle

Met algemene stemmen is diaken drs. Titus G.W. Frankemölle op dinsdag 22 maart tijdens de Algemene Leden­ver­ga­dering in Woerden gekozen tot nieuwe voorzitter van de Nederlandse Katholieke Schoolraad (NKSR).

Rector

Titus Frankemölle is rector van de Kwadrant Scholen­groep, waartoe het Hanze College in Oosterhout en het Cambreur College in Dongen behoren. Deze scholen­groep valt onder het bevoegd gezag van de vereniging Ons Middelbaar Onderwijs.

Diaken en bestuurder

In 2013 is de heer Frankemölle diaken gewijd.

Diaken Frankemölle is door de bisschop van Breda benoemd in het pastorale team van de St. Catharinaparochie in Oosterhout en is verantwoordelijk voor dopen, huwelijken, uitvaarten en diaconale assistentie in de vieringen van de Eucharistie.

Diaken Frankemölle was van 2006 tot 2011 lid van het Algemeen Bestuur van de Bond Katholiek Beroeps- en Voortgezet Onderwijs (KBVO), onder meer namens de Nederlandse Bisschoppenconferentie. Van 2008 tot 2014 was hij voorzitter van de Diocesane Katholieke Schoolraad van het bisdom Breda (DKSR). Sinds 2015 is hij namens de Nederlandse Bisschoppen­confe­rentie adviseur katholiek onderwijs van Verus, de organisatie voor katholiek en christelijk onderwijs, die in dat jaar is ontstaan uit een fusie van de katholieke en protestants-christelijke besturen­organisatie.

Voordracht

Het bestuur van de Nederlandse Katholieke Schoolraad gaf als toelichting bij de voordracht: “Het bestuur van de NKSR is van mening dat de heer Frankemölle vanwege zijn grote bestuurlijke ervaring, zijn brede kennis van het katholieke onderwijs, zijn verbindende persoonlijkheid en het grote vertrouwen dat hij geniet van de Nederlandse Bisschoppen­confe­rentie als geen ander in staat is om leiding te geven aan de NKSR en deze organisatie te vertegen­woor­digen bij andere partijen. De verbinding tussen school en kerk is bij hem in goede handen!”

NKSR

De NKSR is door de Nederlandse bisschoppen opgericht in 1910. Sinds de vijftiger jaren van de vorige eeuw zijn in dit orgaan alle geledingen vertegen­woor­digd van het katholiek onderwijs, die zorg dragen voor belangenbehartiging en ontwik­ke­ling. Binnen de NKSR worden de - door de Nederlandse bisschoppen aan de bisschopreferent gedelegeerde - erkenningstaken uitgevoerd. De NKSR is een platform­organisatie waar vertegen­woor­digers van ouder-, schoolleiders-, personeels­organisaties en besturen elkaar ontmoeten en gezamenlijke initiatieven nemen, zoals de Week voor het Katholiek Onderwijs.

Felicitatie

Mgr. dr. J.W.M. Hendriks, bisschopreferent voor het katholiek onderwijs, wenste diaken Frankemölle alle zegen toe voor zijn nieuwe verant­woorde­lijkheid, feliciteerde hem van harte met zijn verkiezing en overhandigde hem als teken van de hoop op een goede toekomst een groot paasei. (zie foto)

Titus Frankemölle Felicitatie

 

Week van het katholiek onderwijs!  9 – 13 november 2015 Terugblik

Verbind de waarden met het verhaal

´De Week van het katholiek onderwijs moeten jullie erin houden,´ zegt een directeur van een basisschool. ´Het is voor katholieke scholen een laagdrempelige manier om hun identiteit zichtbaar te maken. Bovendien komt het er niet bij, maar kunnen we het goed inpassen in het lopende programma.´ ‘We zijn het hele jaar een katholieke school, maar het biedt je een goed aanknopingspunt om dat te benadrukken’, zegt ook een docente godsdienst/levensbeschouwing van een middelbare school.

Praktische invulling van de identiteit

Vorige week vond onder de vlag van de Nederlandse Katholieke Schoolraad voor de tweede keer de Week van het Katholiek Onderwijs plaats. Centraal dit jaar stond het thema ‘Kiezen voor elkaar’. Alle (mede-)katholieke scholen in het primair en voortgezet onderwijs hebben in september lesbrieven ontvangen rond de figuur van Sint Maarten, die bij uitstek liet zien wat kiezen voor elkaar betekent. Voor zover bekend zijn er vele tientallen scholen geweest die gebruik hebben gemaakt van de lesbrieven, maar zeer waarschijnlijk meer. Binnenkort volgt een enquête. ‘De lesbrieven zijn ook voor leerkrachten die nauwelijks of geen relatie met de katholieke traditie hebben, die we natuurlijk ook hebben, heel geschikt. Eén reageerde, voor het eerst, heel enthousiast,’ vertelt een basisschooldirecteur. ´Wij doen mee omdat we met alle groepen aan hetzelfde thema kunnen werken en het een praktische manier is om met identiteit bezig te zijn,´ vertelt weer een andere directeur van een basisschool.

Solidariteitsacties

Het thema van de Week ‘Kiezen voor elkaar’ en de figuur van Sint Maarten slaan goed aan. Misschien ook wel omdat paus Franciscus het zo nadrukkelijk opneemt voor mensen in armoede, vluchtelingen, daklozen. Zijn naam valt geregeld in de week. In een les op een middelbare school vraagt een van de leerlingen om die reden of de katholieke kerk er alleen voor de armen is. De vertegenwoordiger van het bisdom die de les verzorgt, antwoordt dat de kerk voor de armen opkomt, maar dat dat niet betekent dat rijken niets in de kerk te zoeken hebben. ‘Zij hebben toch juist heel veel te geven,’ zegt een leerlinge van een basisschool in Hillegom in een les over Sint Maarten. De school heeft met vier andere scholen een solidariteitsactie voor de voedselbank georganiseerd. Zij zijn niet de enigen. Weer andere scholen hebben zelf of in samenwerking met de parochie een Sint Maartensviering, zoals in Heerlen waar kinderen, ouders en grootouders van de St. Martinusschool massaal samen komen in de gelijknamige kerk en een Sint Maartenstocht lopen eindigend met het ontsteken van een Sint Maartensvuur. Het is voor deze school het hoogtepunt van het schooljaar.

Verbind de waarden met het verhaal

 ‘Leren, dienen en vieren’ zijn wezenlijke kenmerken van een katholieke school, zegt de NKSR. Leren over godsdienst en geloof, dienen in de vorm van een maatschappelijke stage, goede doelenprojecten of een project met het verzorgingshuis, vieren om mee te doen, te herdenken en gemeenschap te realiseren. Al die elementen kwamen in de Week van het katholiek onderwijs aan bod, samen of apart. In de aanloop naar de week bezochten we veelal scholen die bovendien vertellen hoe ze een verbinding leggen tussen de gekozen waarden vanuit de katholieke traditie, hun visie en de vormgeving van het onderwijs. Veel gekozen waarden zijn ‘vertrouwen’, ‘solidariteit’, ‘respect’, maar ook ‘verwondering’ en ‘vergevingsgezindheid’. Die verbinding maken blijkt voor veel andere scholen nog niet zo gemakkelijk. Ook de vraag naar wat er zo katholiek is aan die waarden, komt regelmatig terug. Behalve dat waarden als verwondering en vergevingsgezindheid wel specifiek christelijk zijn, ‘is het de inspiratiebron die het verschil maakt,’ zegt een directeur van een basisschool op een dialoogavond met ouders. Op dat vlak blijkt een grote behoefte te zitten: ‘De waarden en de identiteit zijn wel voelbaar, maar de verbinding met het verhaal ontbreekt vaak’, zegt een ouder en mag dus explicieter gemaakt worden. En dus ook de link met de katholieke kerk. ‘Een bezoek aan de kerk vinden kinderen reuze interessant,’ meent een ouder. ‘Probeer waar het kan samen te werken.’

Gerrit-Jan Meulenbeld

 

Kennisbasis godsdienst/levensbeschouwing RK

Na een inspirerende dialoog met de Nederlandse bisschoppen is de Kennisbasis Godsdienst/levensbeschouwing RK door de Vereniging van Katholieke LerarenOpleidingen (VKLO) vastgesteld. Namens de bisschoppen nam monseigneur Jan Hendriks, referent voor het onderwijs, het eerste exemplaar officieel in ontvangst. In gesprek met elkaar is een gemeenschappelijke basis ontwikkeld om toekomstige leraren vertrouwd te maken met de rijkdom van de katholiek-christelijke traditie.

Levende traditie
“Met (beeld)verhalen, symbolen en rituelen sta je als leerkracht in een levende traditie van meer dan 2000 jaar. Je kiest, interpreteert en voegt iets toe. Niet altijd omdat je daar bewust voor kiest, soms ook omdat het je toevalt, je jezelf deelgenoot voelt van deze traditie of omdat je geraakt bent door iets of iemand.”, zo verwoordt Winfried Roelofs namens het VKLO-bestuur het belang van deze kennisbasis.

Basisconcepten
De basisconcepten uit de Kennisbasis godsdienst/levensbeschouwing RK bieden een handreiking om in het bijzondere en in het alledaagse diepere lagen te ontdekken: betekenis en zin te ervaren. Met de kennisbasis kun je de avontuurlijke reis van het (kinder)leven vanuit verwondering maar soms ook vanuit verbijstering beschouwen en bespreekbaar maken. Het werken binnen de katholieke traditie van de basisschool en het begeleiden van kinderen in hun morele en religieuze ontwikkeling doet een extra beroep op deze professionaliteit van leerkrachten. “Nu geven wij het stokje door aan de pabo-docenten om leerkrachten in een pluriforme samenleving anno 2015 te helpen de kennisbasis voor kinderen vorm en inhoud te geven en in het kader van de Akte te verbinden aan herkenbare (katholieke) thema’s.” De kennisbasis is op de website van de VKLO te downloaden (www.vklo.nl).

Contactpersoon: Secretariaat VKLO
Marijke Leenders, Fontys Hogeschool Kind en Educatie, Pabo Eindhoven
telefoon: +31 8850 75625 e-mail:


Dick Wijte: Onderwijs in 2032, een katholieke visie

We weten het niet – al zouden we het graag weten – hoe Nederland zich zal gaan redden in tijden van economische mondialisering. Een ontwikkeling die mensen zowel ontzag als angst inboezemt, waarna velen van ons – in vertwijfeling misschien – over de staat van ons onderwijs beginnen. Natuurlijk, onderwijs loont, maar nu de wereld sterk verandert, is de vraag wel: waar gaat het uiteindelijk om in het onderwijs?

Lees het volledige artikel: Onderwijs in 2032, een katholieke visie


Feest vieren

Het verhaal gaat dat katholieke scholen werkelijk een gemeenschap zijn. Een plek waar de leerlingen zich met elkaar geborgen weten en zich juist daarom kunnen ontwikkelen. Waar leraren zich gerespecteerd voelen en samen met hun leerlingen zorgen voor een vruchtbaar klimaat.

Fantasie of werkelijkheid, deze typering van de katholieke school?
Bekijk hier het Magazine Week van het katholiek onderwijs 2014 - Feest vieren. Een terugblik op de Week van het katholiek onderwijs van 6 tot en met 10 oktober 2014.


De week van het katholiek onderwijs

Betty Hoekstra van de Rosa basisschool in Den Haag over het katholieke van haar school.
Beluister het interview van afgelopen zaterdag in Kruispunt RKK radio.


Week van het katholiek onderwijs: lesbrief 'Feest Vieren'

Van 6 t/m 10 oktober wordt de week van het katholiek onderwijs gehouden, een initiatief van de Nederlandse Katholieke Schoolraad. (www.nksr.nl)  
In dit kader is lesbrief ‘Feest vieren’ gemaakt. Het thema sluit aan bij het motto ‘Feest!’ van de Kinderboekenweek, die in dezelfde periode zal plaatsvinden. Zo kunnen scholen beide evenementen met elkaar verbinden. Bovendien zijn feesten belangrijk op katholieke scholen: ze laten zien dat je het leven mag vieren als een geschenk. Het gaat dan niet om wat je moet en presteert, maar om ‘mens-zijn’, blijheid en dankbaarheid.

De lesbrief bestaat uit een algemeen deel en drie katernen voor onderbouw, middenbouw en bovenbouw. Het algemene gedeelte is bedoeld voor het team van de school en bevat nuttige informatie over het gebruik van de brief in de klas. Ook staan er suggesties in voor een gezamenlijke viering en een tiental gespreksonderwerpen over katholieke identiteit. De katernen voor de verschillende bouwen bevatten elk twee lessen van ongeveer een half uur.

Hieronder kunt u de lesbrief en bijbehorende materialen downloaden:

Algemeen deel voor het team

Onderbouw:
 o Katern Dierendag: Het feest van Franciscus
 o Levensbeschrijving Franciscus van Assisi
 o Danklied (PDF)
 o Danklied (in PowerPoint met ondersteunende afbeeldingen)
 o Prentenboeken over Franciscus van Assisi
 o Kleurplaat Franciscus en de dieren
 o Kleurplaat Franciscus – dierendag
 o Kleurplaat Franciscus met de wolf

Middenbouw:
o Katern Een onverwacht feest
o Stelling les 1
o Lied één en één is twee (PDF)
o Lied één en één is twee (PowerPoint)
o Filmpje één en één is twee
o Akkoorden één en één is twee
o Bladmuziek één en één is twee
o PowerPoint les 1
o PowerPoint les 2 (incl. stelling en lied)

Bovenbouw:
o Katern Feest in de kerk
o Werkblad woordspin ‘feest vieren’
o Quiz Feest in de kerk (PDF)
o Quiz Feest in de kerk (PowerPoint)
o Antwoordenblad quiz
o Antwoorden met toelichting quiz
o Powerpoint les 1
o Powerpoint les 2 (incl. woordspin en quiz)
o Meer weten over verschillende feesten? Kijk dan op www.feestweetwatjeviert.nl  of bekijk dit filmpje.


‘Christus bepaalt identiteit katholieke school’

Hilversum (van onze redactie) 5 oktober 2014 – Jezus Christus moet de inspiratiebron zijn voor elke katholieke school. Dat zegt monseigneur Jan Hendriks, onderwijsreferent namens de Nederlandse Bisschoppenconferentie, naar aanleiding van de Week van het Katholiek Onderwijs, die morgen van start gaat.

“Een school is niet alleen bedoeld om kennis over te dragen, maar ook om kinderen te vormen als mens. Dat doet een katholieke school vanuit een katholiek mensbeeld en daarom is bezinning op dat mensbeeld vanuit de eigen identiteit zo belangrijk’, zegt hulpbisschop Hendriks van bisdom Haarlem-Amsterdam op de website van de Nederlandse kerkprovincie.

“De identiteit geeft de visie aan van waaruit vorming en opvoeding op school plaats vindt en is onverminderd actueel, meer noodzakelijk zelfs dan vroeger. Voor het met elkaar beleven van waarden en idealen en om een school met visie te kunnen zijn, heb je een gemeenschappelijke inspiratiebron nodig. Voor een katholieke, christelijke school is dat Jezus Christus”, aldus mgr. Hendriks.

De Week van het Katholiek Onderwijs staat dit jaar in het teken van ‘Feest vieren’. Bisschop Hendriks en de bisschoppelijke onderwijsgedelegeerden van de Nederlandse bisdommen schreven daartoe een lesbrief >>.

De Week is een initiatief van de Nederlandse Katholieke Schoolraad (NKSR). Deze raad bestaat uit vertegenwoordigers van ouders, personeelsorganisaties, schoolleiders, schoolbesturen en de Nederlandse Bisschoppenconferentie.

De NKSR treedt op als instantie die bijzondere scholen het recht geeft om het predicaat ‘katholiek’ te voeren. Dat doet de raad op basis van het Algemeen Reglement voor het Katholiek Onderwijs (ARKO). Bron: RKK.


Vervolgactiviteit - De week van het katholiek onderwijs 

In februari van dit jaar zond de NKSR de directies van katholieke scholen een brief (vooraankondiging) over de katholieke school als een huis ter bemoediging, een treffend beeld van haar uiteindelijke bedoeling: een plek waar de leerlingen zich met elkaar geborgen weten en juist daarom zich kunnen ontwikkelen. In de vooraankondiging riep de NKSR de katholieke scholen in het funderend onderwijs op tot een gezamenlijke week, de week van het katholiek onderwijs , en wel week 41, van 6 t/m 10 oktober 2014, voorafgaande aan de periode van de herfstvakantie. De week waarin de mensen op de scholen nog eens laten zien wat voor hen de katholieke waarden concreet betekenen en hoe deze waarden in hun gewone schoolpraktijk zijn opgenomen.

In de brief werd een folder aangekondigd met daarin praktische voorbeelden die betrekking kunnen hebben op onder meer vieringen, schoolprojecten, samenwerking met de schoolomgeving, contacten met parochies, maatschappelijke stage, uitwisseling met een buitenlandse instelling. Deze folder, dit document, is eerder deze week (week van 2 juni) aan de directies van de katholieke scholen toegezonden (klik hier voor de digitale versie van de Publicatie Week van het katholiek onderwijs 2014 – Voorbeelden) . De folder bevat links waarmee de school direct op de betreffende pagina komt (met uitzondering van ‘de lesbrief van de bisdommen’ en het ‘praktijkboek vieren in het basisonderwijs’, welke resp. in september en eind juni worden gepubliceerd). De NKSR wil de week ook vastleggen, dat wil zeggen: een speciaal magazine met rapportages over de week uitbrengen, en filmpjes op YouTube plaatsen. Uiteraard zal dit alles in nauw overleg met de betrokken scholen gaan. 

De week van het katholiek onderwijs: een manier om de positieve indruk die de samenleving van het katholiek onderwijs heeft, te bevestigen, namelijk dat het een plaats is voor leren en geloof. Maar ook: een kans om op school het gesprek over katholiek onderwijs te voeden. Tevens kan deze week een aanleiding zijn om met andere scholen contact te hebben en ervaringen te delen. Zie het, ten slotte, als een uiting van de wens katholiek onderwijs als een rijk idee verder te ontwikkelen, vitaal te houden en stappen te zetten in de volgende metamorfose, in dialoog en in een vrij identiteitsproces.

Voor meer informatie of opgave voor deelname contactpersoon: Nico Dullemans, E | T 06 – 53 81 72 41


Opening ‘Inspiratiecentrum identiteit’ op 13 mei a.s. 


De Katholieke Schoolraad Oost-Gelderland nodigt besturen, directies en leerkrachten van de r.-k. basisscholen en de geloofsgemeenschappen in De Graafschap en Liemers uit voor de opening van het 'Inspiratiecentrum Identiteit' op 13 mei 2014 in ’s-Heerenberg (Walsteeg 1, 7041 AT). Zie hier voor de Uitnodiging KSOG.De opening zal in het teken staan van 'Eigentijds Katholiek'.
Boeiende sprekers uit de praktijk delen hun ervaringen:
-              Everard Stege (docent en projectleider professionalisering
                Identiteit Saxion APO Hengelo) over de post-HBO opleiding                
                'Coördinator Identiteit'.
-              Martijn Sak, één van de (afgestudeerde) 'Coördinatoren
                Identiteit', werkzaam op de Bonifatiuschool in Enschede.
In verband met de organisatie: graag aanmelden via .


Week van het katholiek onderwijs! - 6 t/m 10 oktober 2014

Het verhaal gaat dat katholieke scholen werkelijk een gemeenschap zijn. Een plek waar de leerlingen zich met elkaar geborgen weten en zich juist daarom kunnen ontwikkelen. Waar leraren zich gerespecteerd voelen en samen met hun leerlingen zorgen voor een vruchtbaar klimaat. Fantasie of werkelijkheid, deze typering van de katholieke school?

Een gezamenlijke week van het katholiek onderwijs in week 41, van 6 t/m 10 oktober, voorafgaande aan de periode van de herfstvakantie, is een manier om deze vraag positief te beantwoorden. De week waarin scholen laten zien wat voor hen de katholieke waarden concreet betekenen en hoe die waarden in hun gewone schoolpraktijk zijn opgenomen.

De deelname van de school aan de week van het katholiek onderwijs bestaat hieruit dat de school in week 41 een bijzonder licht zal laten schijnen op waarden die ze echt van belang vindt.

De Nederlandse Katholiek Schoolraad (NKSR) heeft alle directeuren van de katholieke scholen voor primair, speciaal en voortgezet onderwijs (i.a.a. de bestuurders van het katholiek onderwijs) een vooraankondiging gestuurd over deze gezamenlijke week (zie bijlage).
De NKSR zal de scholen van dienst zijn door praktische voorbeelden hiervan in een digitale folder op te nemen. Deze folder zal aan de deelnemende scholen worden toegezonden. Wij roepen u op ons te voorzien van voorbeelden en initiatieven, die wij vervolgens in deze folder zullen opnemen.

Voor meer informatie of opgave voor deelname: Nico Dullemans, E: .


Reactie op advies Onderwijsraad 'Artikel 23 Grondwet in maatschappelijk perspectief'

De NKSR pleit voor een nieuwe balans in het onderwijs. In zijn brief ‘Vrijheid benutten voor goed onderwijs’ noemt de NKSR twee punten die daarvoor de basis vormen:. (a) stel het stelsel open voor andere onderwijsrichtingen en (b) laat de inrichting van het onderwijs vooral aan deskundigen over, met name de leraren.

De brief is een reactie op het advies van Onderwijsraad 'Artikel 23 Grondwet in maatschappelijk perspectief, Nieuwe richtingen aan de vrijheid van onderwijs'. Klik hier voor samenvatting. De Onderwijsraad gaat in zijn advies na welke interpretatie mogelijk en wenselijk is.

Waar het volgens de NKSR om gaat, is dat er een vrije gemeenschap ontstaat die zichzelf opbouwt, van onderop. Goede kwalitatieve en relationele processen zoals onderwijs zijn gestoeld op zulke verhoudingen. Ze worden ‘subsidiair’ genoemd: hiërarchisch gezag dat ieder lager gezag ondersteunt om zijn eigen doelen te bereiken. Mensen worden een goed mens en burger dankzij gemeenschappen die zo werken. Subsidiariteit gaat dus niet over beheersing, controle. Zo kijkt de Nederlandse Katholieke Schoolraad (NKSR) tegen onderwijsvrijheid aan.

Lees de reactie van de NKSR: 'Scholenstichting: meer vrijheid, subsidiariteit de oplossing, tegen systeemsturing'en de brief van de NKSR 'Vrijheid benutten voor goed onderwijs’ van 5 april 2013 en het Advies van de VKO-Commissie Onderwijsstelsel 'Bevrijd de onderwijsdieren' (september2011)

estafette